31 mrt

250 artikelen. En zo is het gekomen

taart

Het is tijd voor een klein feestje. Vandaag verschijnt met dit blogbericht het 250-e artikel op mijn website. De eerste bijdrage op deze website zette ik op 6 april 2015 op het internet. Destijds had ik de gedachte met een frequentie van één maal per week een artikel te laten verschijnen met zorgen die ik heb over allerlei ICT-toepassingen in de zorg. Als snel kwam het erop neer dat twee tot drie maal per week een publicatie het licht zag. Aan onderwerpen geen gebrek, want een niet aflatende stroom gebeurtenissen in de zorg-ICT en eHealth presenteerde zich de afgelopen twee jaar. Al vanaf 2006(ingang nieuwe zorgwet) schreef ik met enige regelmaat artikelen die op de website www.huisartsvandaag.nl van de Groningse huisarts Jan Huizinga. Het werden er daarop iets meer dan honderd. Door een suggestie van mijn echtgenote kwam de publicatie van de eigen artikelen in eigen hand. Na dit jubileum artikel zal ik onverdroten verder gaan.

Lees verder

29 mrt

GGZ Nederland huichelachtig over ROM-data-levering aan SBG

shame on you

Op 27 maart 2017 gaf GGZ Nederland een persbericht uit over de ROM-onrust die nu heerst. Het gaat om het feit dat de verplichte aanlevering van ROM-data aan de Stichting Benchmark Geestelijke GezondheidsZorg, kortweg de SBG geen wettelijke basis heeft. Dit bleek door de activiteiten van de actiegroep Stop Benchmark met ROM. Deze vecht sinds het verschijnen van het rapport van de Algemene Rekenkamer over de bekostiging van de GGZ in januari 2017 het verzamelen van de ROM-data door SBG aan. Inmiddels heeft de minister van VWS erkend dat er geen wettelijke basis is voor het verzamelen van de ROM-data in de SBG-database. GGZ Nederland adviseert als branche-organisatie voor de geestelijke gezondheidszorg en verslavingszorg in het persbericht de leden om de aanlevering van ROM-data aan de SBG op te schorten, maar wel voortvarend door te gaan met het ROM-men. Het is een geslepen opgesteld persbericht. Het lijkt degenen die tegen ROM als benchmark- en zorginkoop-instrument zijn te steunen, maar niets is minder waar. Met het persbericht geeft GGZ Nederland aan niet te willen begrijpen wat de consequenties zijn van het gedurende jaren verzamelen van ROM-data in de SBG-database. Ze geeft tevens hiermee aan volledig de lijn van het ministerie van VWS te volgen dat met terugwerkende kracht denkt  met behulp van reparatieregelgeving de inbreuk op de rechten van de patiënten ongedaan te maken. In het persbericht doet GGZ Nederland voorkomen dat het om consequenties gaat van een recente nieuwe interpretatie van de Autoriteit Persoonsgegevens over (dubbel)gepseudonimiseerde persoonsgegevens, maar niets is minder waar.

Lees verder

28 mrt

Senaat VS keurt verkoop browserdata aan derden goed

data

Data zijn vandaag de dag geld waard. De surfgeschiedenis van een internetgebruiker kan men ook te gelde te maken als die doorverkocht wordt aan derden. Dat gaat nu gebeuren aan de overzijde van de Atlantische oceaan. In de Verenigde Staten heeft de senaat op 23 maart 2017 met 50 tegen 48 stemmen de weg vrijgemaakt om Internet Service Providers(ISP) toe te staan de browsergeschiedenis van internetgebruikers mogen verkopen aan derden. Het is een ongekende stap verder in het commercieel uitbuiten van gegevens, die een internetprovider van een abonnee heeft. Rond dit onderwerp had de afgelopen maanden zich al een schimmig steekspel afgespeeld binnen de FCC.  De Federal Communications Commission die de communicatie binnen de VS en met het buitenland reguleert en beschouwd wordt als de waakhond van het breedband internet aldaar, had aanvankelijk regels opgesteld om te verhinderen dat surfgegevens van internetgebruikers te gelde konden worden gemaakt door ISP’s.

Lees verder

25 mrt

Minister VWS erkent onwettige levering ROM-data aan SBG

vrouwe Justitia gluurt

In haar antwoord op Kamervragen van het SP-Tweede Kamerlid Renske Leijten heeft Edith Schippers, minister van VWS, een verrassende uitspraak gedaan. Zij geeft zelf aan dat de verplichte aanlevering van ROM-data aan de Stichting Benchmark Geestelijke GezondheidsZorg, kortweg de SBG geen wettelijke basis heeft. Ze overlegt nu met onder andere de Autoriteit Persoonsgegevens en veldpartijen en overweegt een reparatiewetje in te dienen. ROM staat voor Routine Outcome Monitoring en is bij zorgaanbieders in de GGZ in gebruik om het behandelresultaat van individuele patiënten te evalueren. ROM is vanwege de intrinsieke subjectiviteit totaal ongeschikt voor benchmarking en zorginkoop. Toch worden de ROM-data al enige tijd door SBG verzameld. Sinds 1 januari 2017 is het zelfs verplicht voor alle zorgaanbieders in de GGZ. De actiegroep Stop Benchmark met ROM vecht sinds het verschijnen van het rapport van de Algemene Rekenkamer het verzamelen van de ROM-data door SBG aan. Deze actiegroep bestaat uit patiënten en zorgaanbieders. Renske Leijten stelde haar vragen in het kader van het toenemende momentum dat deze actiegroep thans heeft.

Lees verder

23 mrt

Oppimpen opt-in-toestemmingen LSP aangetoond

fraude alert

Ziedend was ik. Stoom kwam uit mijn oren. Als notoir tegenstander van het landelijk SchakelPunt(LSP) ontdekte ik vandaag dat mijn medicatiegegevens en die van mijn echtgenote via het LSP gedeeld worden op basis van een vermeende opt-in-toestemming voor apotheekgegevens. Ik was getriggerd door de discussie in het televisieprogramma Zorg.Nu van AvroTROS op 21 maart 2017. Hierin noemde de voorstander, de jurist Theo Hooghiemstra, expliciet de transparantie van het LSP. Ook een bestuurslid van de Vereniging Praktijkhoudende Huisartsen(VPHuisartsen), mevrouw C. de Vos-van het Zandt, blijkt ten onrechte in het LSP-register te zitten. Hierbij is het goed te beseffen dat de VPHuisartsen procedeert tegen VZVZ over het LSP, waarbij thans een cassatie bij de Hoge Raad loopt. Als het bij notoire tegenstanders van het LSP mogelijk is dat er toch opt-in-toestemmingen genoteerd worden moet dat bij veel meer Nederlanders het geval zijn. Het betekent dat de getallen die VZVZ opgeeft over de opt-in-toestemmingen absoluut onbetrouwbaar zijn omdat mensen ten onrechte opgenomen zijn in een voor hen ongewenst systeem.

Lees verder

21 mrt

Nictiz verwart diagnoses stellen met hypochondrie bevorderen

gezond?

In samenwerking met Nictiz verscheen op 18 maart 2017 in de Volkskrant een artikel van Ellen de Visser en Bard van de Weijer met al titel: “Iedereen kan eigen gezondheid in de gaten houden; maar is de arts daarbij gebaat?” en als subkop: “De moderne patiënt stelt zijn eigen diagnose”. De programmaleider van de eHealth-monitor Johan Krijgsman van Nictiz was verantwoordelijk voor de inhoud, zo blijkt op de Nictiz-website. Bij lezing van het artikel in de Volkrant valt op dat inhoud geenszins de conclusie rechtvaardigt dat de moderne patiënt zijn eigen diagnose stelt. Het verhaal gaat meer over het vastleggen van parameters van  eigen lichaamsfuncties met wearables door de “worried well”, dan om het stellen van diagnoses.  Waar het dan in het artikel wel gaat om een diagnose stellen haalt men een voorbeeld uit een Amerikaans onderzoek aan, dat de toets der kritiek absoluut niet kan doorstaan. De facto staat in het artikel in de Volkskrant eigenlijk niets zinnigs over het zelf diagnoses stellen. In het artikel van de journalisten Ellen de Visser en Bard van den Weijer komt wel ter sprake dat het met veel apps vastleggen van lichaamsfuncties het gevaar in zich draagt dat hypochondrie een serieus risico is.

Lees verder

17 mrt

Sloppy thinking, sloppy statistics, sloppy science bij eHealthpromotie

iWatch en iPhoneHet Nederlandstalige internet magazine Computerworld kwam op 15 maart 2017 met een artikel voorzien van een opzienbarende kop. “Zo redt de Apple Watch levens met deep learning. De Apple Watch ontdekt diabetes en meer aan de hand van hartslag.” Bij kritische lezing van het stuk blijkt de vlag de lading niet te dekken. Aan een elektronisch apparaat en de bijbehorende software worden eigenschappen toegeschreven die in genen dele waar te maken zijn. De bewering dat met een smartwatch van Apple een ziekte als diabetes vastgesteld kan worden, epileptische aanvallen tijdig ontdekt kunnen worden, men vrij nauwkeurig een hoog cholesterolgehalte en slaap-apnoe kan vaststellen wekt zeer grote verwachtingen. De smartwatch zou dat doen op basis van de geregistreerde hartfrequentie en bewegingssensor, waarbij een algoritme kijkt naar verschillen en patronen. Data-analyse, machine learning en deep learning zouden de methodieken zijn waarmee deze afwijkingen vastgesteld kunnen worden. Grote woorden met weinig inhoud.  Met wat basale medische en statistische kennis is dit soort eHealth-propaganda snel te ontzenuwen. Ook blijkt deze berichtgeving mede gebaseerd te zijn op onderzoek dat eerder dit jaar, in januari 2017 gepubliceerd werd door de Stanford University uit de V.S. Die publicatie is gewoonweg “sloppy science”. In de laatste alinea staat er een verwijzing naar. Diagnostische eigenschappen worden daarin toegeschreven aan de zogenaamde wearables, smartwatches en handheld meters, die niet waar te maken zijn.

Lees verder

15 mrt

David(Vrijbit) versus Goliath(Autoriteit Persoonsgegevens) in de rechtbank

David en Goliath

Na een nodeloze vertraging van ruim zes maanden dienden op vrijdag 10 maart 2017 eindelijk de twee zaken, die de burgerrechtenvereniging Vrijbit aangespannen had tegen de Autoriteit Persoonsgegevens(AP). Zaak UTR 16/3326 WBP V97 ging om een eind te maken aan de onrechtmatige verzameling en verwerking van medische gegevens door de zorgverzekeraars. Zaak UTR 16/4199 WBP V93 betrof het plichtsverzuim van de AP om op te treden tegen de wijze waarop de Nederlandse Zorgautoriteit ( NZa) medische diagnose- en behandelgegevens (DBC) van de gehele Nederlandse bevolking verzamelt, gebruikt en verstrekt aan derden. Dit gebeurt in het DBC Informatie Systeem (DIS). Met een publieke belangstelling van ongeveer vijftien personen leken het geen belangwekkende zaken, maar niets was minder waar. In de eerste zaak bleek Zorgverzekeraars Nederland(ZN) zich als partij gevoegd te hebben bij de AP. In de zaal was dan ook een, bij tijd en wijle driftig typende, jurist van ZN aanwezig als waarnemer zonder dat deze het advocatenteam van de AP versterkte. In de tweede zaak had de Nederlandse Zorgautoriteit(NZa), als beheerder van het DIS, zich al eerder gevoegd. Ze liet zich vertegenwoordigen met vier juristen. Het bevestigde het David tegen Goliath-gevoel, omdat toen zes juristen van de gedaagden tegenover één van Vrijbit de respectievelijke belangen verdedigden. Miek Wijnberg, voorzitster van Vrijbit, beantwoordde op gedreven wijze meerdere vragen van de rechters.

Lees verder

13 mrt

Werkgevers VS kunnen straks genetische info aan werknemers vragen

DNA

De V.S. noemt men vaak het land van de onbegrensde mogelijkheden. Dat geldt binnenkort ook voor werkgevers daar, want in het Huis van Afgevaardigden(HvA) is  het wetsvoorstel H.R.1313 inmiddels op 8 maart 2017 een voorbereidende commissie, the House Committee on Education and and the Workforce, gepasseerd. Met dit wetsvoorstel wil men het mogelijk maken dat werkgevers informatie bij werknemers mogen opvragen een gemanifesteerde ziekte of afwijking bij deze of een familielid, inclusief genetische informatie. Het, verplicht, aanleveren van DNA-onderzoek wordt door dit wetsontwerp niet als onwettig betiteld. Het is onvoorstelbaar dat een de Republikeinse meerderheid in genoemde commissie dit wil toestaan. Alle 25 Republikeinen in die commissie stemden voor, de 17 democraten tegen. In Nederlandse ogen is het al een ernstige fout van de werkgever als die rechtstreeks informatie over ziekten of afwijkingen van een werknemer vraagt. Het doen opvragen van en aansturen op genetische testen lijkt volkomen onbestaanbaar. In de V.S. is het huidige voorstel dan ook controversieel.  Mensenrechten-, privacy-, maar ook patiëntenverenigingen in de V.S laten inmiddels  luid hun stem horen. Even zoeken met Google met de zoekterm “H.R.1313” levert veel hits op over die weerstand.  Het is echter maar de vraag of het mogelijk is om dit heilloze wetsontwerp tegen te houden met de huidige Republikeinse meerderheid in het Huis van Afgevaardigden en de Senaat.

Lees verder

10 mrt

Waanzin in de polder: ROM oogsten met een callcenter

harvester oogstenOnder de behandelaars in de geestelijke gezondheidszorg(GGZ) bestaat op dit moment veel onrust over het gebruik van de uitkomsten van de Routine Outcome Monitoring(ROM) voor benchmarking en voor zorginkoop. Het leidde tot de vorming van de actiegroep Stop Benchmark met ROM. De onrust is getriggerd door het recent verschijnen van een rapport van de Algemene Rekenkamer(AR) over de bekostiging van de GGZ. In het rapport maakt de AR gehakt van het gebruik van ROM voor benchmarking en zorginkoop. Sturende klinische ROM is het regelmatig invullen van vragenlijsten, bedoeld voor het verbeteren van de individuele behandeling. Dit klinische gebruik is verdrongen door het verplicht moeten leveren van ROM-gegevens aan de stichting benchmark GGZ.  Het ROM-men is sinds 1 januari 2017 verplicht binnen de GGZ op straffe van financiële sancties(inhoudingen honorering). In een groot aantal gevallen, door uiteenlopende redenen, lukt het niet om zowel een begin-, als een tussen- en een eindtoets door de behandelaar te laten maken. Besturen van zorginstellingen in de GGZ denken nu een oplossing daarvoor gevonden te hebben door gebruik te maken van callcenters met studenten sociale wetenschappen  of psychologie. Deze moeten de behandelde patiënten overhalen met hen aan de telefoon de vragenlijsten alsnog in te vullen.

Lees verder