image_pdfimage_print
30 okt 2019

Ziek op het slagveld? Philips zegt het 48 uur tevoren te kunnen voorspellen

image_pdfimage_print

ziekOp 24 oktober 2019 zag ik een opmerkelijk bericht op een website uit de V.S.  De titel was: “Military Algorithm Can Predict Illness 48 Hours Before Symptoms Show”.  Het zou gaan om het kunnen voorspellen van ziekten en de duur van herstel bij militairen met behulp van zogenaamde wearables of band om de borst met sensors. Een algoritme dat Royal Philips, onze vaderlandse (thans medische) elektronica-reus, ontwikkelde bij zijn divisie Philips North America. Het zou gaan om een niet-invasieve methode waarbij “biomarkers” als hartfrequentie zuurstofsaturatie in het bloed, bloeddruk en temperatuur gemonitord worden. Je kunt het beter fysiologische parameters noemen. Biomarkers zijn in ons Nederlands zorg-taalgebruik juist stoffen die in bloed gemeten worden.Het is de zoveelste poging om met behulp van dit soort parameters tot afgeleide grootheden te komen zoals het bepalen van ziekten en voorspellen van toekomstige veranderingen in de gezondheidstoestand van de bemeten mens.

Lees verder

28 okt 2019

Macchiavelliaans machtsdenken: zorgverleners ook bij VVAA terug in het hok?

image_pdfimage_print

MacchiavelliaansAls iets te mooi is om waar te zijn, is het meestal ook niet waar. Dat gevoel bekroop me bij het lezen van het bericht van de Vereniging van Artsen Automobilisten(VVAA) dat de directeur van de Vereniging VVAA, Edwin Brugman,  per 1 december 2019  terugtreedt en als strategisch adviseur van de VVAA Groep verder gaat. De tekst is van een zodanig ronkend taalgebruik, dat er ergens gewoon iets niet moet kloppen. Het lijkt meer op het wegwerken van iemand uit zijn functie met daarbij het  overdreven vergulden van de bittere pil.  Zeer omstandig prijst het Verenigingsbestuur, met name voorzitter Cerfontaine, de verdiensten van Brugman voor de Vereniging  VVAA om de leden een stem geven en te steunen. Wat daarbij uit het oog verdwijnt is dat Brugman binnen de Verenging VVAA door eigen inzet een veel grotere leden-ondersteunende koers kon varen dan als strategisch adviseur van de VVAA-groep.

Lees verder

24 okt 2019

Jurist KNMG rijdt scheve schaats bij toestemmingsverlening voor uitwisseling zorgdata

image_pdfimage_print

scheve schaatsOp 22 oktober 2019 schreef Sjaal Nouwt, juridisch adviseur van de Koninklijke Nederlandse Maatschappij ter bevordering van de Geneeskunst(KNMG), een zeer opmerkelijke column. Hij schreef op persoonlijke titel op de website van de KNMG, maar wel met duidelijke vermelding van zijn functie. De titel luidt: “We zijn nog geen steek verder”.  Ook op de website van Medisch Contact staat het artikel. Hij beschrijft hierin de problemen rond het elektronisch uitwisselen van patiëntgegevens en de toestemmingsverlening daarbij. En komt daarbij met een zeer opmerkelijke gedachte voor een adviseur gezondheidsrecht van de overkoepelende artsenorganisatie in Nederland.  Hij doet de suggestie de eis van ‘uitdrukkelijke toestemming’ maar helemaal uit de wet te schrappen. Althans, voor wat betreft de elektronische uitwisseling van patiëntgegevens tussen zorgverleners onderling. Hij doelt daarbij op artikel 15 a lid 1 van de Wet aanvullende bepalingen verwerking persoonsgegevens in de zorg(Wabvpz). Het is een zeer opmerkelijk standpunt, omdat het ingaat tegen de privacy van de patiënt. Tevens gaat het in tegen het standpunt van de Autoriteit Persoonsgegevens(AP).

Lees verder

22 okt 2019

Controle VZVZ op onrechtmatige opt-in-toestemmingen voor LSP stelt niets voor

image_pdfimage_print

controleSoms levert het bijwonen van een rechtszaak meer informatie op dan je anderszins kunt verkrijgen. Op 15 oktober 2019 dienden bij de rechtbank Midden-Nederland twee bestuursrechtelijke zaken. Het ging daarbij om het afwijzen door de Autoriteit Persoonsgegevens(AP) van twee handhavingsverzoeken die de burgerrechtenvereniging Vrijbit daar indiende. Het betrof in het eerste verzoek het niet handhaven bij onrechtmatig genoteerde opt-in-toestemmingen voor het Landelijk SchakelPunt(LSP) door apothekers. Het tweede verzoek ging over het niet handhaven bij ondeugdelijke procedures voor het verkrijgen van toestemmingen. De Vereniging van Zorgaanbieders Voor Zorgcommunicatie(VZVZ), verantwoordelijk voor het LSP, heeft altijd gezegd steekproefsgewijs controle uit te voeren op het verkrijgen van en noteren van opt-in-toestemmingen. Als toehoorder, niet als procespartij, bij beide zittingen aanwezig kreeg ik eindelijk een inkijk in de “controle”-methodes. Desgevraagd gaf men daar mij eerder nooit antwoord op. Antwoorden op vragen van de rechters tonen dat controles, vooraf aangekondigd bij zorgaanbieders, nauwelijks iets voorstellen.

Lees verder

18 okt 2019

Toxic mix and mess: Babylon AI app, NHS, political interference and conflict of interest

image_pdfimage_print

toxicSteeds meer zaken rond het zogenaamde “disruptieve” gebruik van de app Babylon roepen vragen op. Deze chatbot-app is als triage-instrument in gebruik bij de GP at Hand praktijken in Londen. Vragen over de betrouwbaarheid van de met artificial intelligence(AI) tot stand gekomen diagnose. Vragen over de ontluisterende financiële chaos die rondom GP at Hand in Greater London  ontstaan zijn. Vragen over politieke bemoeienis bij de start van het gebruik en vragen over de zeer discutabele belangenverstrengeling van de spin-doctor van de Conservatieven Partij, Dominic Cummings. Over GP at Hand en de Babylon-app publiceerde ik de afgelopen 2 jaar meerdere keren. 20-11-2017, 24-01-2018, 07-05-2019 en 25-09-2019. De laatste paar dagen nam het aantal publicaties over de Babylon-app op Twitter grote proporties aan. Eén ding daarbij is heel duidelijk. Het gaat niet zozeer meer over gezondheidszaken, maar vooral over financieel gewin en financiële belangen.   Lees verder

16 okt 2019

Zilveren Kruis verplicht ROM-men in contract GGZ. En de toestemming van de patiënt dan?

image_pdfimage_print

zilveren kruisGisteren zag ik het nieuwe contract dat zorgverzekeraar Zilveren Kruis(ZK) aan zorgaanbieders aanbiedt in de geneeskundige GGZ. Daarin staat een verplichting tot verzamelen van Routine-Outcome Monitoring(ROM)-gegevens. Zeer recent heeft Akwa GGZ, de rechtsopvolger van de Stichting Benchmark GGZ(SBG), de in de periode 2012-2018 verzamelde ROM-data vernietigd. Akwa GGZ deed dat op basis van een uitspraak van de Autoriteit Persoonsgegevens. ZK wil zorgverleners verplichten tot ROM-men en ze door laten sturen naar Akwa GGZ. Het argument is nu: gegevens opsturen om te ver-/be-werken voor wat nu heet “transparantie van de kwaliteit van zorg. Eerder was, ook op de website van Akwa GGZ ditzelfde omschreven als  “ten behoeve van benchmarking en zorginkoop”. Het is onmiskenbaar  dat ondanks de andere terminologie Akwa GGZ ( en andere belanghebbenden) koste wat kost toch door willen gaan met verwerking van ROM-data voor dat doel. Problematisch bij dit alles is de toestemmingsverlening door de patiënt.

Lees verder

14 okt 2019

Treant-groep technisch failliet, maar mag niet omvallen. Van wie niet?

image_pdfimage_print

faillietAls een bedrijf een grote reorganisatie niet kan betalen vanuit het eigen vermogen(reserves) en alleen verder kan met financiële hulp van een grote geldschieter is er sprake van technisch failliet zijn. Dat speelt bij de Treant-groep met ziekenhuizen in Emmen, Hoogeveen en Stadskanaal. Grote koppen stonden de afgelopen week in kranten. “Vijfhonderd ontslagen bij Treant-ziekenhuizen en spoedhulp Stadskanaal onverwacht eerder dicht” . Na enkele dagen, op 10 oktober 2019, blijkt door personeelsleden een beroep te worden gedaan op de vakbonden om tot een deugdelijke afvloeiingsregeling te komen. Treant kon hen geen zekerheid  geven. Weer een dag later, op 11 oktober, blijken zorgverzekeraars Menzis, VGZ en Zilveren Kruis bereid miljoenen euro’s te verschaffen aan de Treant-groep. Uit het verloop van de gebeurtenissen en uitspraken van de woordvoerster Rompa van Zilveren Kruis is af te leiden dat de Treant-groep eigenlijk gewoon technisch failliet is. Omvallen mag niet. Van wie niet?

Lees verder

12 okt 2019

Roze olifant in AO VWS: toekomst zorgdata-uitwisseling zonder gespecificeerde toestemming

image_pdfimage_print

roze olifantOp woensdag 9 oktober 2019 was het Algemeen Overleg(AO) van minister Bruins met de vaste Tweede Kamercommissie voor VWS. (Hier trouwens) alsnog te volgen. Het ging om de elektronische gegevensuitwisseling in de zorg en de gegevensbescherming. De reuzegrote roze olifant die tijdens het debat aanwezig was, betrof de toekomst van de uitwisseling van zorg-data zonder gespecificeerde toestemming. De Kamerleden bevroegen de minister indringend, maar niet op dat punt. Zij namen genoegen met de toezegging dat de minister in 2020 met een nieuw plan komt. Minister Bruins kondigde aan lid 2 van artikel 15 a in de Wet aanvullende bepalingen verwerking persoonsgegevens niet te doen ingaan. In dat lid zou die wet het gebruik van de gespecificeerde toestemming regelen. Hij doet het niet  omdat hij het verwaterde model van gespecificeerde toestemming met 28 keuzemogelijkheden i.p.v. 160 bij nader inzicht toch niet geschikt vond voor invoering.

Lees verder

09 okt 2019

Minister Bruins in mijnenveld verdaagd door standstill rond gespecificeerde toestemming

image_pdfimage_print

mijnenveldVanmiddag om 14.00u vindt een Algemeen Overleg(AO) van de vaste Tweede Kamercommissie voor VWS plaats. Het onderwerp is de elektronische gegevensuitwisseling in de zorg en gegevensbescherming. Het lijkt een gewoon overleg maar rond dit overleg is een gigantisch krachtenspel gaande met aan de ene kant de minister en aan de andere kant de verzamelde zorgverzekeraars en belanghebbenden bij het Landelijk SchakelPunt(LSP). Kernpunt in de opstelling van de minister is dat hij pas op de plaats wil maken bij het realiseren van een Online-ToestemmingsVoorziening(OTV) voor opvraagbaar gemaakte zorgdata.  De aanvankelijke 160 keuzemogelijkheden ging iedereen in de zorg te ver. Na reductie van het aantal keuzemogelijkheden tot 28 ontstond een zeer verwaterde invulling van het begrip “gespecificeerde toestemming”. Daar wil de minister ook niet aan. Hij wil pas op de plaats maken en ook de bij de gespecificeerde toestemming horende wetsregel niet in 2020 doen ingaan. Voorstanders willen echter koste wat kost de marscolonne door laten marcheren.

Lees verder

03 okt 2019

Minister Bruins ziet niets in wettelijk geborgd patiëntgeheim

image_pdfimage_print

ministerIn oktober 2017 betoogde ik al op deze plaats dat een wettelijk geborgd patiëntgeheim er nooit zal komen. In een Kamerbrief van 1 oktober 2019 laat VWS-minister Bruins voor medische zorg nu  weten dat hij daar niets in ziet. Hij beschouwt de medische gegevens die straks in Persoonlijke GezondheidOmgevingen(PGO’s) terechtkomen voldoende beschermd zijn door  de Algemene Verordening Gegevensverwerking(AVG) en de MedMij-protocollen.  Dat is niet iets wat notoire voorstanders van het patiëntgeheim, zoals de Patiëntenfederatie Nederland en zorgjurist Theo Hooghiemstra verwacht hebben van het ministerie. Wat de minister aanduidt als bescherming is een boterzacht. Die is op vele manieren te omzeilen verdedigingslinie van patiëntgegevens. Je kon ook niet anders verwachten van een overheid die zelf belanghebbende is bij het verwerven van patiëntgegevens bijv. bij het verstrekken van voorzieningen.

Lees verder