19 feb

Eindelijk verstandige woorden van een zorgbestuurder over eHealth

veilig-onveilig

De bestuursvoorzitter van het Deventer Ziekenhuis Gita Gallé laat in een interview met het magazine Zorgvisie weten dat naar haar verwachting de komende vijf jaar geen disruptieve doorbraak van eHealth te verwachten is. Volgens haar kan het misschien wel tien jaar duren. Ze constateert in ieder geval dat het tempo minder hoog is dan vaak gedacht wordt. Zij spreekt in het interview open over de positieve dingen die eHealth kan brengen en het enthousiasme van de dokters, maar is tegelijk heel reëel met de constatering dat lang niet alle eHealth-pilots een succes zijn. Zij stelt ook dat het inbedden van technologie in de ondersteunend processen veel tijd  kost. Het is de eerste keer dat ik een dergelijk geluid vanuit de leiding van een ziekenhuis hoor. eHealth, of te wel het gebruik van ICT om gezondheid en gezondheidszorg te ondersteunen of te verbeteren, is in het overgrote deel van de publicaties van hen die het voorstaan, iets wat vrijwel uitsluitend kritiekloos positief benaderd wordt. Grote omwentelingen, disrupties, verwacht men ervan. Toch vergeet men vaak, met het ministerie van VWS voorop, dat eHealth op zijn minst even effectief veilig moet zijn als bestaande technologie en moet kunnen werken in samenhang met de infrastructuur in praktijken, ziekenhuizen etc.  Die veiligheid en efficiency moet eerst bewezen zijn wil men er massaal gebruik van kunnen maken.

Lees verder

16 feb

Relevantie van met data-analyse gevonden verbanden belangrijker dan vinden ervan

verbanden

Op de website www.icthealth.nl, een online magazine over zorg-ICT, verscheen op 13 februari 2018 een artikel met als titel “De data-analist als nieuwe collega van de dokter”. Daarin schetst gastauteur Pieter Veefkind, senior business analist healthcare van IT-dienstverlener Sogeti, een zusterbedrijf van het Franse Capgemini met een gloedvol betoog hoe de data-analist in de gezondheidszorg de collega van de dokter gaat worden. De arts geeft in zijn optiek opdracht aan de data-analist om verbanden op te sporen en bepaalt of hij de resultaten al dan niet adopteert. Het is een geluid dat je steeds meer hoort met als argument dat op die manier klinische trials vervangen zouden kunnen worden. Het probleem is echter dat met behulp van big-data, geanalyseerd door data-analisten best wel verbanden gevonden kunnen worden tussen bepaalde klachten, verschijnselen, onderzoeksgegevens, maar dat het helemaal de vraag is of die verbanden wel relevant zijn. Met data-analyse gevonden verbanden zullen dan ook altijd gevalideerd moeten worden door ander onderzoek, zoals gerandomiseerde klinische testen alvorens de arts er waarde aan kan hechten.

Lees verder

09 feb

How to produce bullshit about diabetes detection with heartrate sensors on smartwatches

bullshit

De afgelopen paar dagen is er in de Amerikaanse media, die publiceren over de zegeningen van de “wearables”, zoals smartwatches en fitnesstrackers a la Fitbit, fors uitgepakt over het kunnen detecteren van diabetes met smartwatches. Ook Nederlandse media doken erop, zoals onder andere de website Smarthealth en de iCulture-website. De aanleiding is de presentatie van een onderzoeksgroep van de universiteit van San Francisco samen met de mensen achter de medische startup Cardiogram, (klik hier op de link Recent Claim) die de gelijknamige app maakt, op een congres van de Association for the Advancement of Artificial Intelligence (AAAI) in New Orleans van 2 tot 7 februari. Het onderzoek dat nog niet in vakliteratuur gepubliceerd is pretendeert met behulp van gebruik van hartfrequentie-data van smartwatches(Apple), geanalyseerd met een diep neuraal netwerk genaamd DeepHeart, diabetes mellitus met een accuratesse van 85 procent vast te stellen. Eerder publiceerden dezelfde mensen resultaten van onderzoek waarbij met dezelfde methodiek slaapapneu en hypertensie vastgesteld zouden kunnen worden. Dat onderzoek kon op zijn zachtst gezegd “sloppy science” genoemd worden, omdat de beschreven nauwkeurigheid op de keper beschouwd nogal fors tegenvalt en tot forse aantallen fout-positieven en fout-negatieven leidt. Ik publiceerde daar op 24 november 2017 over. 

Lees verder

07 feb

Flink geschut in stelling pro sleepwet. Serieuze opmaat naar referendum

kanonnen

Bij het Oekraïne-referendum kon nog gezegd worden dat het toenmalige kabinet en de individuele bewindslieden, nogal laks en laconiek de gebeurtenissen tegemoet traden. Dat kan niet nu niet gezegd worden van het komende referendum over de zogenaamde sleepwet, dat tegelijk met de gemeenteraadverkiezingen op 21 maart 2018 gehouden zal gaan worden. Het grote geschut brengt men nu, anderhalve maand voor het referendum, duidelijk in stelling. Ook de inlichtingendiensten AIVD en MIVD laten zich niet onbetuigd. In een twee pagina’s groot interview in het NRC-Handelsblad(artikel achter betaalmuur) laten Rob Bertholee, directeur van de AIVD en commodore Onno Eichelsheim, die de leiding heeft bij de MIVD, weten dat voor hen de nieuwe Wet op de inlichtingen- en veiligheidsdiensten(Wiv) zeer belangrijk is. Deze wet wordt ook wel de sleepwet genoemd. Eerder had Bertholee zich al uitgebreid op de televisie laten interviewen in het programma College Tour. Na berichtgeving in de Volkskrant over een geslaagde inbraakoperatie bij Russische hackersgroep Cozy Bear haast minister-president Mark Rutte zich om in de pers een lans te breken voor de sleepwet.  Eerder had de minister van Binnenlandse zaken en Koninkrijkrelaties Kassa Ollongren, onder wie de Wiv ressorteert, laten weten dat zij zich actief wil mengen in het debat over de sleepwet.

Lees verder

05 feb

IGJ dient verificatieplicht tav toestemming delen medische data breder af te dwingen

only yes is yes

De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd(IGZ) van het ministerie van VWS is in het najaar van 2017 begonnen met verkennende gesprekken met zorginstellingen die gebruik maken van eHealth. eHealth is het gebruik van nieuwe informatie- en communicatietechnologieën, en met name internet-technologie, om gezondheid en gezondheidszorg te ondersteunen of te verbeteren. In dat kader bezocht de IGJ o.a. het Isala ziekenhuis in Zwolle. Daar waren op het gebruik van eHealth wat opmerkingen te maken door de inspectie. Eén daarvan was op welke wijze het ziekenhuis controle uitvoert of partijen die inzage in het Elektronisch Patiënten Dossier(EPD) hebben, ook toestemming hebben gevraagd aan de patiënt. Dit acht de IGJ van zo’n belang dat het voor eind februari dit jaar verwacht dat het ziekenhuis het borgen van de toestemming goed geregeld is in een verbeterplan. In wezen komt het neer op een verificatieplicht voor de instelling van een genoteerde toestemming van de patiënt voor inzage van zijn of haar medische data door andere zorgaanbieders. Het wonderlijk is dat de IGJ zich nu hier druk om maakt maar nimmer een punt gemaakt heeft van het niet controleren van een door een zorgaanbieder genoteerde opt-in-toestemming van de patiënt om medische data via het Landelijk SchakelPunt(LSP) te doen delen. De verantwoordelijke organisatie, de Vereniging van Zorgaanbieders Voor Zorgcommunicatie(VZVZ), is nimmer door de IGJ en haar rechtsvoorganger de IGZ(Inspectie voor de GezondheidsZorg) aangesproken op het ontbreken van een verificatieplicht.

Lees verder

31 jan

Vaagheid troef bij opgave oorzaak ICT-storingen in ziekenhuizen

hacker met vraagteken

Op 26 januari 2018 leidde een grote ICT-storing in het Radboud UMC in Nijmegen tot een opnamestop , sluiting van de ziekenhuisapotheek en het patiëntenportaal MijnRadboud. Een duidelijke verklaring werd er niet voor gegeven. Bij het op een rijtje zetten van gepubliceerde ICT-storingen in ziekenhuizen valt op dat eigenlijk zelden een oorzaak van de problemen gecommuniceerd wordt. Als er een verklaring gegeven wordt blijft het vaak bij vage bewoordingen, als ICT-storing, netwerkstoring, hardware-probleem enz. Eigenlijk hoor je nooit iets over een computervirus, ransomware of een DDOS-aanval op de instelling. In de bankwereld is er veel meer openheid over de oorzaak van storingen. De afgelopen dagen waren ABNAMRO, ING, SNS en RABO het slachtoffer van DDOS-aanvallen. Dat werd duidelijk gecommuniceerd. Het lijkt erop dat in de zorg openheid over ICT-storingen nu niet bepaald gemeengoed is.

Lees verder

26 jan

Gelukkig. De eHealth-toogdagen zijn morgen weer voorbij

toogdag

Iedereen die op de social media en in de pers de vorderingen en problemen van ICT in de zorg volgt kon er de afgelopen week niet omheen. Het was weer de jaarlijkse nationale eHealthweek.  Met veel publicitair geweld werden alle zegeningen van de ICT in de zorg luid verkondigd. Zo’n eHealth-week heeft wel wat weg van de toogdag van de Evangelische Omroep, waar vele duizenden, vaak jonge gelovigen bijeenkomen om hun geloof te belijden. Het geloof in eHealth als oplossing voor de toekomstige problemen in de zorg als er minder bemensing zou zijn is groot. Even ter herinnering de definitie: eHealth is het gebruik van nieuwe informatie- en communicatietechnologieën, en met name internet-technologie, om gezondheid en gezondheidszorg te ondersteunen of te verbeteren. Over het algemeen geldt dat wat goed is vanzelf komt, maar uit het getrek en gesleur aan eHealth valt al af te leiden dat het allemaal niet zo wil vlotten als van achter bureaus gedacht wordt.

Lees verder

24 jan

Cherry-picking GP At Hand-initiatief mag vooralsnog niet uitbreiden buiten Londen

lego-huisarts

Op 20 november 2017 berichtte ik over GP At Hand, een initiatief van een zakenman, Ali Parsa, in samenwerking met de National Health Service(NHS). Daarbij wordt door middel van de app Babylon, die met kunstmatige intelligentie triage verzorgt, het contact met een vijftal meewerkende huisartspraktijken geregeld en worden video-consulten mogelijk gemaakt. Zeer controversieel aan het initiatief is dat deelname uitgesloten was als sprake is van complexe medische en sociale problematiek, alsmede zwangerschap. Daardoor vindt een selectie plaats van overzichtelijke kwalen, veelal bij jongere mensen. Met recht dus dat zoiets dan “cherry-picking” genoemd wordt. Naar nu blijkt heeft de NHS England aan GP At Hand laten weten dat de geplande uitbreiding van de dienstverlening buiten Londen, naar Birmingham en Manchester niet door kan gaan. Eerst zal een uitgebreide evaluatie dienen plaats te vinden van wat er nu door GP At Hand wordt gedaan en hoe het wordt uitgevoerd.  NHS England kwam tot dit besluit onder andere door een rapport van de Hammersmith and Fulham Clinical Commissioning Group (CCG) uit november 2017.  Een CCG is een loco-regionaal onderdeel van de NHS waarin clinici en huisartsen in een samenwerkingsverband opereren om zo de zorg organisatorisch en financieel voor hun patiënten te sturen.  De genoemde CCG gaat over het gebied in Londen waar de vijf GP At Hand-praktijken actief zijn.

Lees verder

22 jan

KNMG probeert alsnog patiëntdata beschermd te krijgen in kader van sleepwet

KNMG superman

Waar het parlement in zowel Tweede als Eerste Kamer bewust nagelaten heeft het medisch beroepsgeheim te beschermen bij de behandeling van de Wet inlichtingen- en veiligheidsdiensten(Wiv), ook wel sleepwet genoemd, probeert de Koninklijke Maatschappij ter Bevordering van de Geneeskunst(KNMG) nu met enkele partners te redden wat er te redden valt. Samen met de Nederlandse Vereniging van Ziekenhuizen(NVZ) en de Verpleegkundigen & Verzorgenden Nederland(V&VN) wil de KNMG alsnog zo snel mogelijk een adequate bescherming van persoonlijke en vertrouwelijke gegevens van patiënten regelen. Medisch Contact besteedde er ook aandacht aan. De Wiv heeft veel emoties losgemaakt. Door de maatschappelijk onrust bleek er voldoende steun voor een referendum over deze wet. Het referendum zal tegelijk met de gemeenteraadsverkiezingen plaatsvinden op  21 maart 2018. In haar pogingen het  tij alsnog te keren probeert de KNMG garanties te krijgen dat medische gegevens vertrouwelijk zullen blijven. Zij stuurt daarbij aan op het maken van bepalingen in de  uitvoeringsregelingen van de Wiv waarbij “medische bijvangst” verwijderd wordt.

Lees verder

15 jan

Afwijkende opvattingen over AVG door leverancier ZIS

vraagtekens

Recent, op 2 januari 2018, publiceerde ik op deze website een bijdrage over de Algemene Verordening Gegevensbescherming die op 25 mei 2018 ingaat. Ik beschreef de enorme hoeveelheid papierwerk die de kleinschalig werkenden zorgaanbieders boven het hoofd hangt, maar ook de onmogelijkheid om een reële juridisch volwaardige partij te zijn ten opzichte van grote ICT-leveranciers, bijvoorbeeld die van het HuisartsInformatieSysteem(HIS). Deze week werd mij op de website van Medisch Contact duidelijk dat exact hetzelfde probleem speelt bij minimaal één van de grote twee Ziekenhuis Informatie Systeem(ZIS) leveranciers, Chipsoft. In een artikel “Afspraken over veiligheid patiëntgegevens: niet voor ons?” van de hand van Mark van Houdenhoven, CEO van de Maartenskliniek en bijzonder hoogleraar Economische bedrijfsvoering in de gezondheidszorg aan de Faculteit der managementwetenschappen van de Radboud Universiteit in Nijmegen doet hij  een boekje open over het niet willen tekenen door Chipsoft van de bewerkersovereenkomst, nodig voor de AVG. Tussen de regels door wordt duidelijk dat de ZIS-leverancier een wel heel erg dominante positie inneemt.

Lees verder