image_pdfimage_print
17 dec 2020

Minister van Ark verhult stroperigheid digitale zorgcommunicatie met veel managementtaal

stroperigheidOp 14 december 2020 stuurde minister van Ark van VWS een brief naar de Tweede Kamer over de elektronische gegevensuitwisseling in de zorg. Deze brief is het vervolg op drie “regie”-brieven van haar voorganger Bruno Bruins (december 2018, april 2019 en juli 2019). De brief bruist van de ambitie en stuwend taalgebruik, bedoeld om daadkracht uit te stralen. Bij goede lezing van de brief blijkt echter dat de materie veel weerbarstiger is dan eerder Bruno Bruins en nu Tamara van Ark voorstelt. Uit de brief blijkt dat het volledig digitaal uitvoeren van het receptenverkeer pas wettelijk verplicht kan worden gesteld in 2026 te liggen. Ja u leest het goed: over zes jaar. Alle “krachtige” woorden ten spijt blijkt de minister zich toch ook te realiseren dat er met het maken van een wetsontwerp elektronische gegevens uitwisseling in de zorg(Wegiz) men ook afhankelijk is van het zorgveld en de leveranciers.    Lees verder

27 nov 2020

Onfatsoenlijk ZN moffelt kritiek op online-toestemmings-voorziening weg

onfatsoenlijkOp 21 september, 5 en 8 oktober 2020 besteedde ik in enkele artikelen aandacht aan de pogingen van Zorgverzekeraars Nederland(ZN) om met VZVZ een online-toestemmingsvoorziening(OTV) op te zetten. Voor de duidelijkheid: VZVZ staat voor de Vereniging van Zorgaanbieders Voor Zorgcommunicatie en is verantwoordelijk voor en beheerder van het Landelijk Schakelpunt(LSP). Onder de naam MITZ probeert Zorgverzekeraars Nederland een OTV te doen opzetten. Een centrale database om toestemmingen vast te leggen teneinde medische gegevens opvraagbaar te maken bij elektronische raadpleging. Mitz als OTV zou een oplossing moeten bieden voor het anderszins niet uitvoerbaar geachte idee van de gespecificeerde toestemming. Dat is de gedachte om een burger vooraf te laten aangeven welke categorieën zorgverleners wel of niet toestemming te voren krijgen om zo nodig zorgdata op te vragen. Het Informatieberaad zette een open consulatie op, waarvan de inzendingen thans online te vinden zijn. ZN moffelt de kritiek weg. Lees verder

23 nov 2020

Niet behandelende zorgaanbieder vraagt zorgdata op via LSP in AmsterdamUMC

NietVia het Landelijk SchakelPunt(LSP) mag een zorgaanbieder alleen zorgdata opvragen als deze een behandelrelatie heeft met de patiënt. In het Amsterdam Universitair Medisch Centrum(AUMC) blijkt een niet bij de behandeling betrokken onderdeel medicatiedata opgevraagd te hebben zonder dat de patiënt daar bekend is of onder behandeling is. Dit speelt in de Universitaire HuisartsenPraktijk(UHP), locatie VUmc. Het is te zien op het overzicht van opvragingen van zorgdata betreffende de patiënt op de website VolgJeZorg van de vereniging van Zorgaanbieders Voor Zorgcommunicatie(VZVZ) als beheerder van het  LSP.  De patiënt in kwestie is op geen enkele manier bekend bij de UHP, locatie VUmc. Wel op een polikliniek van het VUmc ziekenhuis als onderdeel van het AUMC. Deze persoon verbaasde zich in hoge mate over het feit dat zoiets kan en liet zijn verontrusting ook blijken o.a. bij de UHP. Daar vernam hij dat het bij meer mensen speelt.    Lees verder

17 nov 2020

Toestemmingsvraag via aanmeld-zuil om medische data te delen is verbazingwekkend

ToestemmingsvraagHet Tergooi-ziekenhuis met vestigingen in Hilversum, Blaricum en Weesp maakt vanaf 9 november 2020 gebruik van elektronische aanmeldzuilen in de centrale hal en bij de poliklinieken. De patiënt moet zich daar men een geldig identiteitsbewijs melden dat het apparaat dan “scant”. Tevens vraagt men via die zuilen om toestemming medische informatie te delen met zorgverleners van andere zorginstellingen, inclusief de huisarts. Dat is op die plaats een verbazingwekkende en vreemde vraag. Verbazingwekkend omdat men een dergelijke vraag niet op die plaats dient te stellen. Vreemd omdat er de facto voor meer toestemming gevraagd wordt dan de setting van de directe behandelrelatie die de patiënt heeft bij het bezoeken van het ziekenhuis. Ik zal dit hieronder nader toelichten. Het is overigens niet zo dat de aanmeld-zuilen de identiteitsbewijzen, alleen scant. Deze zuilen lezen de RFID-chip uit die in de moderne identiteitsbewijzen zit. Lees verder

06 nov 2020

Publieke greep naar de macht bij private VZVZ

greepDe elektronische zorgcommunicatie heeft op 5 november de Tweede Kamer voor VWS beziggehouden in een Verslag Algemeen Overleg(VAO). Dit na een AO(commissieverga-dering) op 8 oktober 2020 .Tijdens dat debat kwam er nog net geen motie om het Landelijk SchakelPunt(LSP) weer tot een overheidsproject te maken en ook net geen motie om weer een opt-out te onderzoeken voor spoed. Wel  was er  een motie, van mevrouw van den Berg(CDA), mede ondertekend door de heer Kerstens van de PVDA, om meer overheidsinvloed bij VZVZ te krijgen. Dit is de Vereniging van Zorgverleners Voor zorgcommunicatie, die verantwoordelijke is voor het LSP. Het is een private organisatie die georkestreerd door VWS in het najaar van 2011 ontstond na meerdere jaren publiek gemodder door het ministerie van VWS. In de motie vragen de opstellers om twee zetels voor de Patiëntenfederatie Nederland in het bestuur van VZVZ. Ook wil men een “onafhankelijk” voorzitter, te benoemen door de minister van VWS. Een greep naar de macht. Lees verder

30 sep 2020

Vrijwilligheid LSP een farce bij 4-e en 5e onrechtmatige toestemming

VrijwilligheidOp papier is het Landelijk SchakelPunt(LSP) een digitaal systeem voor zorgdata-communicatie, waaraan de burger vrijwillig deelneemt. In de praktijk blijkt dat zorgverleners  en hun medewerkers frequent onrechtmatige toestemmingen noteren. Eerder beschreef ik op deze website dat mij dat al drie keer overkomen was. (A, B). Op 28 september 2020 ontving ik een bericht van de website www.volgjezorg.nl over raadpleegpogingen en toestemmingen. Nogal verontwaardigd als notoir tegenstander van het LSP zag ik op VolgJeZorg dat er in de praktijk van mijn huisarts twee maal een toestemming genoteerd stond om mijn medische gegevens voor toekomstig gebruik opvraagbaar te maken. Eén maal voor de huisarts bij wie ik ingeschreven sta en één maal voor de hele praktijk. Dus onrechtmatige toestemming vier en vijf. De eerste drie keren dat een onrechtmatige toestemming genoteerd werd ging het om vermeende toestemmingen bij apotheken. Lees verder

25 sep 2020

VZVZ beslist niet transparant over push-berichtenverkeer zonder toestemming

push-berichtenverkeerHet LSP bezorgt elektronische recepten van zorgverlener naar apotheek, ook wanneer de zorgverlener door de patiënt is geïnformeerd dat de betrokkene geen gebruik van het LSP te wenst te maken. De Vereniging van Zorgaanbieders Voor Zorgcommunicatie)VZVZ) is beheerder van en verantwoordelijke voor het Landelijk SchakelPunt(LSP). Ze betracht geen transparantie als het gaat om het elektronisch versturen van een vooraankondiging van een recept van een zorgverlener naar een apotheek. In diverse publicaties van VZVZ waaronder het factsheet “LSP en privacywetgeving“ laat VZVZ weten dat medische en persoonsgegevens van patiënten pas tussen zorgverleners uitgewisseld kunnen worden, nadat de patiënt daar uitdrukkelijke en geïnformeerde toestemming voor heeft gegeven. De toestemming(opt-in) moet volgens die informatie geregistreerd staan in zowel het zorginformatiesysteem (XIS) van de zorgaanbieder, als in de Verwijsindex van het LSP. Lees verder

21 sep 2020

Powerplay ZN om online toestemmingsvoorziening Mitz door te drukken

PowerplayRond de toestemmingsverlening om inzage in medische data elektronisch breed mogelijk te maken was het een tijdje stil. Eind 2018 maakte een speciale Stuurgroep Gespecificeerde Toestemming aan minister Bruno Bruins op VWS duidelijk dat het elektronisch regelen van de gespecificeerde toestemming onvoldoende uitvoerbaar was voor burgers, patiënten en zorgaanbieders. In 2019 denkt de minister lang na hoe het verder moet. Hij noemt het eind 2019 een complexe situatie en zegt pas op de plaats te willen maken. Toen al werd duidelijk hoe het krachtenspel in elkaar zat en dat het zoals het liep tegen het zere been van Zorgverzekeraars Nederland(ZN) was. Er speelden destijds al gedachten aan een Online ToestemmingsVoorzie-ning(OTV) met de naam Mitz. En wat verschijnt er op 7 september 2020? De aankondiging van het Informatieberaad over een open consultatie voor een OTV genaamd Mitz. Met als “oplegger” een dringend begeleidend schrijven van ZN. Lees verder

30 mei 2020

Uitwisseling radiologiebeelden straks via TWIIN zonder echte integratie met ZIS-sen

uitwisselingBegin mei 2020 meldde VZVZ, verantwoordelijk voor het Landelijk SchakelPunt(LSP), dat een contract getekend was voor een beeldportaal in het kader van TWIIN. Dat is een samenwerkingsverband dat zich ten doel stelt om meerdere zorgtoepassingen te faciliteren door het aanbieden van gemeenschappelijke voorzieningen en afspraken voor het landelijk beschikbaar maken / uitwisseling van gegevens. Met als opzet: de juiste informatie, op de juiste plek op het juiste moment voor zorgverlener en patiënt. Heel specifiek gaat het in eerste instantie om het uitwisselen van radiologiebeelden, zoals Röntgen-, MRI- en CT-beelden. Deze zijn op dit moment elektronisch beperkt uitwisselbaar via regionale XDS-netwerken. XDS staat voor Cross platform Document Sharing. Om een landelijke dekking te krijgen heeft men TWIIN opgezet. Men wilde ook af van het opsturen van radiologiebeelden met de patiënt mee per DVD. Wat nu gecreëerd is, bestaat uit een ouderwets postbussysteem zonder integratie in de ziekenhuis-informatie-systemen. Lees verder

14 mei 2020

COVID-19 portaal van Philips: ouderwetse elektronische postbus met gebreken

COVID-19Op 28 maart 2020 startten het ministerie van VWS, het Erasmus UMC en Philips het COVID-19 portaal. Daarmee kunnen ziekenhuizen medische gegevens en beeldvormend materiaal uitwisselen. Het inderhaast opgezette dataportaal laat door haar opzet genadeloos zien wat in Nederland de staat van digitale zorgcommunicatie is.  Op 15 april vond nadere berichtgeving richting de pers plaats. Het gaat namelijk in feite om een betrekkelijk “ouderwetse” vorm van elektronische zorgdata-communicatie in postbus vorm. Zorgdata worden ge-upload naar systemen van Philips, waar de ontvangende partij ze weer afhaalt. Het is een vorm van elektronisch communiceren die niet/nauwelijks geïntegreerd is met bestaande ziekenhuis-informatie-systemen(ZIS-sen). Dat men iets wilde opzetten om data-uitwisseling over COVID-19 -patiënten te vergemakkelijken is voorstelbaar. Het is echter wel een vorm van communiceren waarbij men kritische kanttekeningen kan maken. Bijv. de bewaartermijn van de data op de postbus-server(s), de zeggenschap over de data, de opvattingen van de Autoriteit Persoonsgegevens etc.

Lees verder